Tazminat Faizi Hesaplama
Kaza ve haksız fiilden doğan tazminat alacaklarında faizin başlangıcını ve tutarını hesaplayın.
- Son güncelleme:
- Güncel mevzuat
- Şeffaf hesaplama
- Veriler saklanmaz
Özet cevap
Tazminat alacaklarında faizin en kritik unsuru başlangıç tarihidir. Haksız fiilden doğan tazminatlarda faiz, kural olarak olay tarihinden itibaren işler; ayrıca ihtar çekilmesi gerekmez.
Sigorta şirketine yöneltilen taleplerde durum farklıdır. Sigortacı bakımından faiz, kural olarak usulüne uygun başvurunun yapılmasından sonra işlemeye başlar. Bu yüzden başvuru dilekçenizin tarihini ve eklerini saklamak önemlidir.
Uygulanan oran kanuni faiz oranıdır. Manevi tazminatta da faiz kural olarak olay tarihinden işler; ancak tutarın kendisi hakim tarafından takdir edilir.
Tazminat Faizi Hesaplama
Bilgilerinizi girin; sonuç ve hesaplama adımları bu panelde gösterilir.
Bilmeniz gerekenler
Hesaplamadan önce bilinmesi gereken temel kurallar.
- Neden olay tarihi: Haksız fiil failinin, zararı meydana getirdiği anda temerrüde düştüğü kabul edilir. Bu, alacaklıyı ihtar yükünden kurtarır.
- Sigortacıya karşı: Zorunlu trafik sigortasında, şirkete belgeleriyle başvurulması ve şirkete tanınan sürenin dolması beklenir.
- Sözleşmeden doğan tazminatlarda faiz temerrüt tarihinden işler; temerrüt için kural olarak ihtar gerekir.
- Kısmi dava ve ıslah: Talebin sonradan artırıldığı hallerde artırılan kısma hangi tarihten faiz işleyeceği ayrıca değerlendirilir.
- Zamanaşımı ile karıştırmayın. Faizin işlemeye başlaması ile alacağın zamanaşımına uğraması farklı konulardır.
Nasıl hesaplanır?
Aracın izlediği adımlar ve kullanılan formül.
- Alacağın kaynağı belirlenir. Haksız fiil, sigorta başvurusu ve sözleşmeye aykırılık farklı başlangıç tarihleri doğurur.
- Başlangıç tarihi seçilir. Haksız fiilde olay tarihi; sigortada başvuru sonrası tarih; sözleşmede temerrüt tarihi.
- Süre dönemlere bölünür ve her dönem yürürlükteki kanuni faiz oranıyla hesaplanır.
- Faiz toplanır ve tazminat tutarına eklenir.
Bu araç yalnızca faizi hesaplar. Tazminatın kendisi — özellikle destekten yoksun kalma, sürekli iş göremezlik ve manevi tazminat — ayrı bir değerlendirme gerektirir ve sitede tutar olarak üretilmez.
Örnek hesaplama
Somut bir senaryo üzerinden adım adım hesap.
Durum: 1 Haziran 2023'te meydana gelen bir trafik kazasında 120.000 TL maddi zarar oluşuyor. Karşı taraf tam kusurlu. 1 Haziran 2025 itibarıyla faiz hesaplanmak isteniyor.
- Alacağın kaynağı haksız fiil olduğu için faiz olay tarihinden, yani 1 Haziran 2023'ten işler.
- Geçen süre: 731 gün. Bu süre içinde kanuni faiz oranı değiştiği için hesap bölünür.
- 1 Haziran 2023 – 1 Haziran 2024, 366 gün, %9: 120.000 × 0,09 × (366 ÷ 365) = 10.829,59 TL
- 1 Haziran 2024 – 1 Haziran 2025, 365 gün, %24: 120.000 × 0,24 × (365 ÷ 365) = 28.800,00 TL
- Toplam faiz: 39.629,59 TL, anapara + faiz: 159.629,59 TL
Aynı talep doğrudan sigorta şirketine yöneltilmiş ve başvuru 1 Ocak 2024'te yapılmış olsaydı, sigortacı bakımından faiz bu tarihten sonra işlemeye başlayacak ve tutar belirgin biçimde düşük olacaktı. Bu nedenle sigortaya başvuruyu geciktirmemek gerekir.
Örnekteki oran, hesaplamanın işleyişini göstermek içindir; sitedeki hesaplama yönetim panelinde tanımlı güncel oranı kullanır.
Yasal dayanak
Hesaplamanın dayandığı kanun hükümleri ve düzenlemeler.
Haksız fiil sorumluluğu ve tazminatın kapsamı 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununda düzenlenmiştir. Haksız fiil failinin, zararın doğduğu andan itibaren temerrüde düşmüş sayılması yerleşik uygulamadır; bu nedenle faiz olay tarihinden işler.
Uygulanacak oran, sözleşmeyle kararlaştırılmış bir oran bulunmadığı için 3095 sayılı Kanundaki kanuni faiz oranıdır.
Sigorta şirketine başvuru usulü ve şirketin ödeme yükümlülüğünün ne zaman doğacağı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile zorunlu trafik sigortası genel şartlarında düzenlenmiştir.
Sık sorulan sorular
Tazminat Faizi Hesaplama hakkında en çok merak edilenler.
Trafik kazasında faiz ne zaman işlemeye başlar?
Tazminat faizinde hangi oran uygulanır?
Manevi tazminata da faiz işler mi?
Kaynaklar
Hesaplamada ve metinde başvurulan resmî kaynaklar.
-
3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun Mevzuat Bilgi Sistemi
-
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu Mevzuat Bilgi Sistemi
-
Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmelikler Mevzuat Bilgi Sistemi
-
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Hazine ve Maliye Bakanlığı / SEDDK
Bu hesaplama bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Sonuç, girdiğiniz bilgilere ve yürürlükteki mevzuata göre üretilmiştir; somut olayın özelliklerine göre değişebilir. Gerekli durumlarda bir hukuk uzmanına danışmanız önerilir.